Cách dạy trẻ bớt nóng tính là mối quan tâm chung của rất nhiều ba mẹ trong quá trình nuôi dạy con hiện nay. Trẻ dễ cáu gắt, nổi nóng, mất kiểm soát cảm xúc không chỉ ảnh hưởng đến hành vi, mối quan hệ xung quanh mà còn tác động lâu dài đến sự phát triển nhân cách. Tại Vietup Academy việc định hướng và rèn luyện khả năng kiểm soát cảm xúc cho trẻ luôn được chú trọng, giúp trẻ từng bước học cách kiềm chế cơn giận và điều chỉnh hành vi theo hướng tích cực hơn mỗi ngày.

Bài viết dưới đây sẽ giúp ba mẹ hiểu rõ hơn về cách dạy trẻ bớt nóng tính và dễ áp dụng trong đời sống hằng ngày.

1. Vì sao trẻ thường nóng tính, cáu gắt và dễ mất bình tĩnh?

Cách dạy trẻ bớt nóng tính chỉ thực sự hiệu quả khi ba mẹ hiểu rõ nguyên nhân sâu xa dẫn đến sự cáu giận của con. Trên thực tế, trẻ không tự nhiên trở nên nóng nảy mà thường xuất phát từ nhiều yếu tố tâm lý và môi trường.

Trẻ nhỏ chưa hoàn thiện khả năng kiểm soát cảm xúc, trong khi nhu cầu được lắng nghe và thể hiện bản thân lại rất lớn. Khi mong muốn không được đáp ứng, trẻ dễ phản ứng bằng cách la hét, khóc lóc hoặc tức giận. Ngoài ra, áp lực học tập, so sánh, thiếu sự quan tâm từ gia đình, hay tiếp xúc với nội dung bạo lực cũng khiến trẻ dễ mất bình tĩnh hơn.

2. Dấu hiệu nhận biết trẻ có tính nóng nảy, dễ mất kiểm soát cảm xúc

Cách dạy trẻ bớt nóng tính sẽ hiệu quả hơn khi ba mẹ sớm nhận ra những biểu hiện cụ thể của trẻ trong đời sống hằng ngày. Tính nóng nảy của trẻ thường thể hiện đồng thời ở cảm xúc, hành vi và phản ứng thể chất.

Về mặt cảm xúc, trẻ dễ cáu gắt, bực bội, khó chịu kéo dài; dễ nổi giận khi không được đáp ứng mong muốn; cảm xúc thay đổi nhanh, từ vui sang tức giận trong thời gian ngắn; hay ấm ức, tủi thân hoặc cảm thấy không được thấu hiểu.

Về mặt hành vi, trẻ thường la hét, khóc lớn, ném đồ, đập phá hoặc xô đẩy, đánh bạn khi tức giận; phản ứng quá mức với những việc nhỏ; khó chấp nhận nhắc nhở, hay cãi lại người lớn; thiếu kiên nhẫn, dễ bỏ cuộc khi gặp khó khăn.

Về mặt thể chất, khi nổi nóng trẻ có thể đỏ mặt, thở gấp, tim đập nhanh, siết chặt tay; cơ thể căng cứng, run nhẹ; lâu dài có thể xuất hiện tình trạng khó ngủ, mệt mỏi hoặc đau đầu, đau bụng do căng thẳng cảm xúc.

3. Cách dạy trẻ bớt nóng tính thông qua việc nhận diện và điều chỉnh cảm xúc

Cách dạy trẻ bớt nóng tính hiệu quả cần bắt đầu từ việc giúp trẻ nhận diện đúng cảm xúc của mình và học cách điều chỉnh cảm xúc đó.  Dưới đây là các cách dạy trẻ kiềm chế sự tức giận.

3.1. Cách dạy trẻ bớt nóng tính bằng việc giúp con cảm nhận cảm xúc của bản thân

Cách dạy trẻ bớt nóng tính trước hết là giúp con nhận ra cảm xúc của mình khi gặp những việc không vui hoặc khó chịu. Trẻ cần được hiểu rằng việc cảm thấy bực bội, tức giận hay buồn là điều bình thường.

Ba mẹ có thể hướng dẫn con chú ý đến cảm giác bên trong như: con đang khó chịu, không thoải mái, tức ở trong người hoặc muốn khóc. Khi trẻ nói ra được “con đang không vui”, “con đang khó chịu”, trẻ sẽ dần học cách nhận diện cảm xúc thay vì phản ứng bằng la hét hay cáu gắt.

Việc giúp trẻ gọi tên cảm xúc trong những khoảnh khắc không vui là bước đầu quan trọng để con bình tĩnh lại và kiểm soát cơn nóng giận tốt hơn.

3.2. Dạy trẻ kiềm chế bằng thước đo mức độ tức giận

Cách dạy trẻ bớt nóng tính có thể áp dụng bằng thước đo mức độ tức giận từ 0 đến 5, trong đó mức 0 là khi con hoàn toàn bình tĩnh, không khó chịu; mức 1–2 là khi con bắt đầu không vui, hơi bực bội; mức 3 là con đã tức giận rõ rệt nhưng vẫn còn khả năng dừng lại; mức 4 là rất tức giận, khó kiểm soát; và mức 5 là con mất kiểm soát hoàn toàn, dễ la hét hoặc phản ứng bộc phát.

Ba mẹ hướng dẫn trẻ thường xuyên tự xác định cảm xúc của mình theo thang đo này. Khi nhận thấy cảm xúc ở mức 3 trở lên, trẻ sẽ học cách dừng lại và tìm cách giữ bình tĩnh trước khi cơn giận tăng cao hơn.

3.3. Qua các bài tập thư giãn, giữ bình tĩnh

Dạy trẻ kiềm chế cảm xúc qua các bài tập thư giãn đơn giản giúp trẻ bình tĩnh khi đang khó chịu. Ba mẹ có thể hướng dẫn con hít thở sâu, đếm chậm từ 1 đến 5, nhắm mắt nghỉ ngơi hoặc ngồi yên trong vài phút để cơ thể và tinh thần được thả lỏng.

Việc luyện tập thường xuyên sẽ giúp trẻ hình thành thói quen tự giữ bình tĩnh mỗi khi cảm thấy bực bội, từ đó giảm dần phản ứng nóng nảy và kiểm soát cảm xúc tốt hơn trong sinh hoạt hằng ngày.

Ngoài ra, các hoạt động như vẽ tranh, làm bánh,...cũng là cách làm cho trẻ có thể rèn luyện sự bình tĩnh của mình hơn

Vietup Academy là nơi dạy trẻ các kỹ năng sống như: kỹ năng kiềm chế cảm xúc, kỹ năng quản lý tài chính,... giúp trẻ phát triển về tư duy và cảm xúc một cách toàn diện.

3.4. Trang bị các kỹ năng kiềm chế cảm xúc cho con

Ba mẹ có thể dạy trẻ những kỹ năng như: biết dừng lại khi cảm thấy tức giận, biết rời khỏi tình huống gây khó chịu, biết nói ra cảm xúc và nhu cầu của mình bằng lời nói, biết chờ đợi đến lượt, và biết nhờ người lớn hỗ trợ khi không kiểm soát được cảm xúc.

Khi trẻ được rèn luyện các kỹ năng này thường xuyên, con sẽ giảm dần phản ứng nóng nảy và hình thành thói quen kiểm soát cảm xúc tốt hơn trong sinh hoạt hằng ngày.

3.5. Luôn dành lời khen và động viên trẻ khi trẻ giữ được bình tĩnh

Trẻ luôn thích được khen ngợi và ghi nhận, vì vậy cha mẹ nên dành nhiều lời khen tích cực cho trẻ mỗi khi con biết giữ bình tĩnh hoặc kiểm soát được cảm xúc của mình. Những câu nói đơn giản như: “Hôm nay con làm tốt lắm”, “Ba/mẹ rất tự hào vì con đã bình tĩnh hơn” sẽ giúp trẻ cảm thấy được công nhận.

Những lời động viên đúng lúc sẽ tiếp thêm cho trẻ sự tự tin và động lực, giúp con hiểu rằng việc kiểm soát cảm xúc là điều tốt và nên được duy trì trong những lần sau.

3.6. Ba mẹ nên giữ bình tĩnh để làm gương cho con

Trẻ thường có xu hướng học theo hành vi và cảm xúc của ba mẹ. Khi ba mẹ nóng giận, lớn tiếng hay căng thẳng, trẻ dễ cảm thấy sợ hãi, bất an và cũng phản ứng bằng sự cáu gắt. Ngược lại, khi ba mẹ vui vẻ, nhẹ nhàng và bình tĩnh, trẻ cũng cảm nhận được năng lượng tích cực và trở nên thoải mái hơn.

Vậy nên, cách ba mẹ thể hiện cảm xúc hằng ngày có ảnh hưởng rất lớn đến cảm xúc của trẻ. Việc giữ bình tĩnh, ứng xử ôn hòa chính là cách hiệu quả để giúp trẻ học cách kiềm chế sự tức giận.

3.7. Cách dạy trẻ bớt nóng tính bằng cách hạn chế môi trường bạo lực

Môi trường sống ảnh hưởng rất lớn đến cảm xúc của trẻ, vì vậy khi trẻ thường xuyên nghe những lời nói gay gắt, chứng kiến cãi vã hoặc hành vi bạo lực, trẻ sẽ dễ học theo và trở nên nóng nảy hơn. Ba mẹ nên xây dựng không gian gia đình nhẹ nhàng, hạn chế xung đột và giao tiếp bằng thái độ ôn hòa để trẻ cảm thấy an toàn, từ đó giúp con bình tĩnh hơn và kiểm soát cảm xúc tốt hơn.ch kiểm soát cơn nóng giận của mình.

3.8. Nên dành thời gian trò chuyện và hỏi về cảm xúc của con

Dù ba mẹ bận rộn đến đâu cũng nên dành một khoảng thời gian nhất định để trò chuyện và tâm sự cùng con. Khi được lắng nghe và chia sẻ, trẻ sẽ học cách nói ra cảm xúc của mình thay vì dồn nén hay phản ứng bằng sự cáu gắt. Việc được quan tâm thường xuyên giúp trẻ cảm thấy an toàn về mặt cảm xúc, từ đó biết kiềm chế bản thân và kiểm soát cơn nóng giận tốt hơn.

3.9. Hạn chế cho trẻ xem các video về bạo lực trên mạng xã hội

Mạng xã hội hiện nay có rất nhiều video chứa nội dung bạo lực, tranh cãi hoặc kích động cảm xúc. Khi trẻ tiếp xúc thường xuyên với những nội dung này, trẻ rất dễ bắt chước những hành vi tiêu cực và trở nên nóng nảy hơn trong cách ứng xử. Vì vậy, ba mẹ nên kiểm soát và định hướng nội dung trẻ xem, đồng thời khuyến khích trẻ tiếp cận những video tích cực, phù hợp với lứa tuổi để giúp con kiểm soát cảm xúc tốt hơn.

3.10. Khuyến khích con viết cảm xúc của mình vào nhật ký

Khuyến khích trẻ ghi lại cảm xúc vào nhật ký giúp con giải tỏa những suy nghĩ tiêu cực và học cách nhìn nhận cảm xúc của bản thân. Khi những điều không vui được viết ra, trẻ sẽ cảm thấy nhẹ lòng hơn và giảm phản ứng cáu gắt.

Ba mẹ nên tôn trọng không gian riêng của con, không đọc hay ép con phải chia sẻ nội dung đã viết, để trẻ cảm thấy an toàn và thoải mái khi bộc lộ cảm xúc.

4. Những sai lầm ba mẹ thường gặp phải khi dạy trẻ bớt tức giận

Trong quá trình đồng hành cùng con kiểm soát cảm xúc, nhiều ba mẹ vô tình mắc phải những sai lầm khiến tình trạng nóng giận của trẻ không những không giảm mà còn trở nên nghiêm trọng hơn. Nhận diện sớm các sai lầm này sẽ giúp ba mẹ điều chỉnh cách giáo dục phù hợp, tạo môi trường an toàn để trẻ học cách bình tĩnh và kiểm soát cảm xúc tốt hơn.

• Quát mắng hoặc la hét khi trẻ nổi nóng, khiến cảm xúc tiêu cực của trẻ tăng lên thay vì được xoa dịu.
• Ép trẻ phải bình tĩnh ngay lập tức mà không lắng nghe nguyên nhân khiến con khó chịu.
• Thường xuyên thể hiện sự tức giận trước mặt trẻ, vô tình khiến trẻ học theo cách phản ứng tiêu cực.
• Bỏ qua hoặc xem nhẹ cảm xúc của con, cho rằng trẻ chỉ đang “bướng” hoặc “làm quá”.
• Phạt trẻ khi con chưa học được cách kiểm soát cảm xúc, dẫn đến sợ hãi thay vì thay đổi tích cực.
• Cho rằng nóng tính là bản chất khó thay đổi, từ đó thiếu kiên nhẫn trong quá trình đồng hành cùng con.

Xem thêm: Cách dạy trẻ chào hỏi lễ phép đơn giản và hiệu quả

Cách dạy trẻ bớt nóng tính là một hành trình đòi hỏi sự kiên nhẫn, thấu hiểu và phương pháp đúng đắn từ ba mẹ. Khi trẻ được hướng dẫn nhận diện cảm xúc, rèn luyện kỹ năng kiểm soát và lớn lên trong môi trường tích cực, con sẽ dần trở nên bình tĩnh hơn, tự tin hơn và biết cách ứng xử phù hợp trong cuộc sống hằng ngày.

Bạn đang đọc bài viết về cách dạy trẻ bớt nóng tính tại danh mục Cẩm nang kỹ năng sống của Vietup Academy nơi dạy cho trẻ các kỹ năng bổ ích trong cuộc sống.

Tại Vietup Academy, cách dạy trẻ bớt nóng tính không chỉ dừng lại ở việc điều chỉnh hành vi, mà còn tập trung phát triển trí tuệ cảm xúc cho trẻ ngay từ sớm. Nhà trường luôn đồng hành cùng ba mẹ trong việc xây dựng nền tảng cảm xúc vững vàng, giúp trẻ hình thành nhân cách tốt và hướng đến sự phát triển hạnh phúc, lâu dài.

Liên hệ ngay với Vietup Academy để được tư vấn chi tiết về các chương trình giáo dục cảm xúc cho trẻ:

Hotline: 0815 176 868 – 0869 789 777

Email: info@vietupacademy.edu.vn

Website: Vietupacademy.vn